Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne Nursing and Public Health

Piel. Zdr. Publ.
Index Copernicus (ICV) – 68,85
Ogólny współczynnik odrzuceń – 24,12%
ISSN 2082-9876 (print),   ISSN 2451-1870 (online)
Periodyczność – kwartalnik

Pobierz PDF

Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne Nursing and Public Health

2018, tom 8, nr 4, październik-grudzień, str. 253–261

doi: 10.17219/pzp/90354

Typ publikacji: praca oryginalna

Język publikacji: polski

Pobierz cytowania:

  • BIBTEX (JabRef, Mendeley)
  • RIS (Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero)

Creative Commons BY-NC-ND 3.0 Open Access

Poziom wiedzy nauczycieli szkół podstawowych z zakresu udzielania pierwszej pomocy

The level of knowledge of primary school teachers about first aid

Jarosław Sowizdraniuk1,A,C,D,E,F, Magdalena Lesiewicz-Misiurna2,A,B,C,D

1 Zakład Symulacji Medycznej, Wydział Lekarski, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu, Wrocław

2 Studenckie Koło Naukowe „First Aid Teachers”, Zakład Ratownictwa Medycznego, Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu, Wrocław

Streszczenie

Wprowadzenie. Każdego roku w polskich szkołach dochodzi do ponad 70 tys. wypadków z udziałem dzieci. We wczesnym okresie szkolnym wzrasta częstotliwość występowania obrażeń ciała spowodowanych wypadkami. Urazy stanowią ok. 40% wszystkich przyczyn śmierci dzieci. Istotne staje się więc posiadanie przez nauczycieli wiedzy z zakresu udzielania pierwszej pomocy.
Cel pracy. Celem pracy jest ocena poziomu wiedzy nauczycieli pracujących w szkołach podstawowych na temat udzielania pierwszej pomocy.
Materiał i metody. Badanie zostało przeprowadzone w 5 szkołach podstawowych we Wrocławiu w 2015 r. Narzędziem badawczym był autorski kwestionariusz ankiety. Przy pomocy pytań o postępowanie w określonych sytuacjach sprawdzono wiedzę nauczycieli dotyczącą zasad postępowania w stanach nagłego zagrożenia zdrowia i życia.
Wyniki. Wiedzę na temat pierwszej pomocy i umiejętności jej udzielania nauczyciele nabyli głównie w czasie szkoleń BHP, a ostatnie takie zajęcia odbyły się średnio 20 miesięcy przed przeprowadzeniem badania. Większość z badanych zaznaczyła, iż chciałaby poszerzyć swoją wiedzę w tym zakresie. Aż dwie trzecie respondentów oceniło swoje umiejętności udzielania pierwszej pomocy jako umiarkowane, a znaczna część udzielała już pierwszej pomocy w szkole. Ponad 90% ankietowanych wykazuje się znajomością zasad właściwego postępowania w przypadku podejrzenia skręcenia stawu, oparzeń i otwartych złamań oraz zna numer alarmowy. Największy problem dla nauczycieli stanowią wytyczne dotyczące uciśnięć klatki piersiowej w przypadku zatrzymania krążenia oraz postępowanie w sytuacji masywnego krwawienia z rany przedramienia.
Wnioski. Prawie połowa nauczycieli odczuwa konieczność i chęć poszerzenia swojej wiedzy z zakresu pierwszej pomocy. Badani wykazują zaniżone poczucie poziomu posiadanej wiedzy o pierwszej pomocy, co może negatywnie wpływać na podejmowane przez nich działania ratunkowe. Otrzymane wyniki obrazują konieczność podjęcia działań mających na celu podwyższenie aktualnego poziomu wiedzy o pierwszej pomocy wśród nauczycieli szkół podstawowych.

Abstract

Background. More than 70,000 accidents involving children occur in Poland every year. Frequency of body damage caused by accidents is rising notably in early school age. Major trauma is a cause of 40% of child deaths. That statistics show us importance of teachers having knowledge about first aid.
Objectives. The purpose of the study is to examine the primary school teachers, knowledge about providing first aid at school.
Material and Methods. The study was carried out in 5 primary schools in Wrocław in 2015. Author used own survey questionnaire as a research tool. Using questions about the course of action in certain situations, the teachers’ knowledge about rules of conduct in sudden lifeand health-threatening situations was assessed.
Results. Most teachers have acquired knowledge and skills during occupational safety and health (OSH) training, and the last of these classes took place about 20 months ago. A majority of them declared willingness of increasing knowledge in that subject. As many as 2/3 of responders evaluated their first aid skills as moderate and a significant group among questioned teachers already had opportunity to give first aid during work. Over 90% of respondents know the correct procedure in case of suspected joint sprain, as well as in case of burns and open bone fractures, and also demonstrate knowledge of the emergency number. The greatest difficulty for respondents is the treatment of massive bleeding from forearm wounds, as well as the principles of chest compressions in case of cardiac arrest.
Conclusion. Nearly half of teachers feel the desire to broaden their first aid knowledge. Teachers underestimate the level of their first aid knowledge, which may have a negative impact on rescue efforts made by them. The obtained results illustrate the necessity of taking action to improve the current level of first aid knowledge among primary school teachers.

Słowa kluczowe

pierwsza pomoc, zdrowie dzieci, urazy w szkole

Key words

first aid, children’s health, major trauma at school

Piśmiennictwo (20)

  1. Ratownik medyczny. 2 wyd. Wrocław: Górnicki Wydawnictwo Medyczne; 2007.
  2. European Resuscitation Council guidelines for resuscitation 2015. Section 6: Peadiatric life support. Resuscitation. 2015;95:223–248. doi:10.1016/j.resuscitation.2015.07.028
  3. Psychologia rozwoju człowieka. Poznań: Zysk i S-ka Wydawnictwo; 2004.
  4. ABC postępowania w urazach. Wrocław: Górnicki Wydawnictwo Medyczne; 2003.
  5. International Trauma Life Support – ratownictwo przedszpitalne w urazach. 7 wyd. Kraków: Medycyna Praktyczna; 2015.
  6. World report on child injury prevention. Genewa, Szwajcaria: World Health Organization; 2008.
  7. Edukacja zdrowotna. Warszawa: Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne; 2009.
  8. Injury risk from popular childhood physical activities: Results from an Australian primary school cohort. Inj Prev. 2006;12(6):390–394. doi:10.1136/ip.2006.011502
  9. Wyniki badań HBSC 2010 – raport techniczny. Warszawa: Instytut Matki i Dziecka; 2011.
  10. Sytuacja zdrowotna ludności Polski i jej uwarunkowania. Warszawa: Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego – Państwowy Zakład Higieny; 2012. http://www.sdgs.pl/wp-content/uploads/2017/06/sytuacja-zdrowotna-ludnosci-w-polsce-2016-s.pdf. Dostęp: 25.08.2017.
  11. Physical injury: A profile among the municipal primary school children of Siliguri, Darjeeling District. Indian J Public Health. 2012;56(1):49–52. doi:10.4103/0019-557X.96972
  12. Epidemiology of unintentional injuries in childhood: A population-based survey in general practice. Br J Gen Pract. 2005;55(517):630–633. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1463223/. Dostęp 25.08.2017.
  13. Emergency department visits for injury in school-aged children in the United States: A comparison of nonfatal injuries occurring within and outside of the school environment. Acad Emerg Med. 2006;13(5):567–570. doi:10.1197/j.aem.2005.11.073
  14. , Kostka T. Epidemiology of school accidents during a six school-year period in one region in Poland. Eur J Epidemiol. 2003;18(10):977–982. www.jstor.org/stable/3582944. Dostęp 17.08.2017
  15. Załącznik do Uchwały Nr 90/2007 Rady Ministrów z 15.05.2007 r. http://www2.mz.gov.pl/wwwfiles/ma_struktura/docs/zal_urm_npz_90_15052007p.pdf. Dostęp 21.08.2017.
  16. http://www.cie.men.gov.pl/index.php/dane-statystyczne/137.html. Dostęp 21.08.2017.
  17. 09.2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym, DzU 2006 r. Nr 191, poz. 1410.
  18. 12.2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach. DzU z 2003 r. Nr 6, poz 69.
  19. Knowledge and practice of primary school teachers about first aid management of selected minor injuries among children. Int J Community Med Public Health. 2014;4(4):458–462. doi:10.4103/2230-8598.144114
  20. First aid knowledge among health assigned teachers of primary schools. Int J Res Med Sci. 2017;5(4):1522–1527. doi:10.18203/2320-6012.ijrms20171257