Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne Nursing and Public Health

Piel. Zdr. Publ.
Index Copernicus (ICV) – 68,85
Ogólny współczynnik odrzuceń – 24,12%
ISSN 2082-9876 (print),   ISSN 2451-1870 (online)
Periodyczność – kwartalnik

Pobierz PDF

Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne Nursing and Public Health

2018, tom 8, nr 1, styczeń-marzec, str. 33–38

doi: 10.17219/pzp/77040

Typ publikacji: praca oryginalna

Język publikacji: polski

Pobierz cytowania:

  • BIBTEX (JabRef, Mendeley)
  • RIS (Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero)

Creative Commons BY-NC-ND 3.0 Open Access

Wybrane aspekty oceny jakości życia chorych na nowotwór jelita grubego i członków ich rodzin w świetle wyników badań własnych

Selected aspects of assessing the quality of life of patients with colorectal cancer and their families in the light of own research

Edyta M. Kędra1,A,C,D,E,F, Waldemar Wiśniewski2,A,B,C

1 Wydział Nauk Medycznych, Państwowa Medyczna Wyższa Szkoła Zawodowa w Opolu, Opole

2 Wojewódzki Szpital Specjalistyczny dla Nerwowo i Psychicznie Chorych SPZOZ w Ciborzu, Ciborz

Streszczenie

Wprowadzenie. Badania nad jakością życia stają się nieodzownym elementem terapii medycznych. Stanowią dopełnienie wiedzy o danym pacjencie czy grupie chorych, a także o ich najbliższych członkach rodziny, pozwalają ocenić sposób radzenia sobie z problemami. Ma to szczególne znaczenie w odniesieniu do pacjentów leczonych onkologicznie i ich rodzin, których jakość życia pogarsza się wraz z postępem choroby. Ocena jakości życia pozwala na udzielenie odpowiedniego wsparcia.
Cel pracy. Ocena wybranych aspektów jakości życia pacjentów chorujących na raka jelita grubego oraz członków ich rodzin.
Materiał i metody. Materiał badawczy zebrano w okresie od września do grudnia 2013 r. od 105 pacjentów z rozpoznaniem rakiem jelita grubego oraz 105 członków ich rodzin. Do jego zgromadzenia posłużono się metodą sondażu diagnostycznego z techniką ankiety, w której wykorzystano dwa autorskie kwestionariusze (osobny dla pacjenta i dla członka jego rodziny).
Wyniki. Czas trwania choroby w sposób istotny wpływał na ocenę jakości życia badanych chorych (p = 0,01). Aż 48 (45,71%) badanych pacjentów przyznało się do dominującego nad innymi uczucia lęku, smutku i przygnębienia, a 42 z nich (40%) uczucia te towarzyszyły czasami. Badania wykazały, że 47 (44,76%) badanych pacjentów i 22 (20,95%) członków ich rodzin zadeklarowało ograniczenie kontaktów towarzyskich z powodu choroby nowotworowej, natomiast 47 (43,81%) ankietowanych chorych uznało, iż ich relacje małżeńskie są takie same, jak były. Odpowiedzi na pytania kwestionariusza wskazują, że 38 (36,19%) pacjentów i 53 (50,48%) członków ich rodzin nie zauważyło żadnych zmian w relacjach ze swoimi dziećmi, a 58 (55,24%) badanych pacjentów i 78 (74,29%) badanych członków ich rodzin nie potwierdziło zmian w ich sytuacji zawodowej spowodowanych chorobą.
Wnioski. Długość trwania choroby wpływa w sposób istotny na jakość życia chorych na raka jelita grubego. Choroba nie oddziałuje znacząco na życie rodzinne ankietowanych oraz ich życie zawodowe, natomiast ogranicza kontakty towarzyskie.

Abstract

Background. Research on the quality of life is an indispensable part of medical therapy as it provides knowledge about the patient or a group of patients and their immediate family members, and helps assess how they deal with the disease.
Objectives. The aim of the study was to assess selected aspects of the quality of life of patients with colorectal cancer and their family members.
Material and Methods. The research material was obtained from September to December 2013. The study group consisted of 105 patients with diagnosed colorectal cancer and their 105 family members. A survey method with 2 questionnaires was used (1 for the patient and 1 for the family member).
Results. Duration of the disease significantly influenced patients’ quality of life (p = 0.01). Fourty-eight (45.71%) of the interviewed patients admitted to their prevailing fear, sadness and depression, and 42 (40%) declared that these feelings accompanied them from time to time. Fourty-seven (44.76%) of the examined patients and 22 (20.95%) of the examined family members confirmed the reduction of social contacts because of cancer. All of 47 (43.81%) of the surveyed patients considered their marriage to be “the same as before”, and 38 (36.19%) of the patients and 53 (50.48%) of the surveyed family members did not notice any changes in their relationship with their children. Moreover, 58 (55.24%) of the examined patients and 78 (74.29%) of the examined family members did not confirm changes in their occupational status due to the disease.
Conclusion. The duration of the disease has a significant impact on the quality of life of patients with colorectal cancer. The disease did not significantly affect the respondents’ family and working life, but it limited their social contacts.

Słowa kluczowe

jakość życia, rodzina, rak jelita grubego

Key words

quality of life, family, colorectal cancer

Piśmiennictwo (16)

  1. Pazdur R, Wagman LD, Camphausen KA, Hoskins WJ. Nowotwory złośliwe: postępowanie wielodyscyplinarne – leczenie systemowe, chirurgia, radioterapia. Lublin: Czelej; 2012.
  2. Krajowy Rejestr Nowotworów. Nowotwory złośliwe jelita grubego (C18-21). http://onkologia.org.pl/nowotwory-zlosliwe-jelita-grubego-c18-21/. Dostęp 6.05.2017.
  3. WHOQOL Group. The World Health Organisation quality of life assessment (WHOQOL): Position paper from the World Health Organisation. Soc Sci Med. 1995;41(10):1403–1409.
  4. Ebrahim S. Clinical and public health perspectives and applications of health-related quality of life measurement. Soc Sci Med. 1995;41(10):1383–1394.
  5. Leyk M, Książek J, Piotrkowska R, Terech S, Kruk A. Jakość życia osób z wyłonioną kolostomią. Pielęg Chir Angiol. 2010;3:77–84.
  6. Cierzniakowska K, Kozłowska E, Szewczyk MT, Banaszkiewicz Z, Szymańska H. Jakość życia pacjentów z wyłonioną stomią jelitową. Pielęg Chir Angiol. 2013;4:142–147.
  7. Plata K, Majewski W. Jakość życia pacjentów po zabiegu operacyjnym na jelicie grubym z wytworzeniem stomii i możliwości jej poprawy. Rocz PAM. 2008;54(2):77–85.
  8. Jabłońska I. Wybrane aspekty jakości życia pacjentow z rakiem odbytnicy: część II – badania własne. Probl Pielęg. 2009;17(3):205–216.
  9. Stępień R, Wiraszka G, Wrońska I, et al. Stomia jako czynnik determinujący jakość życia chorych leczonych z powodu raka jelita grubego. Probl Pielęg. 2014;22(2):190–195.
  10. Peng J, Shi D, Goodman KA, et al. Early results of quality of life for curatively treated rectal cancers in Chinese patients with EORTC QLQ-CR29. Radiat Oncol. 2011;6:93.
  11. Jansen L, Koch L, Brenner H, Arndt V. Quality of life among longterm (≥ 5 years) colorectal cancer survivor-systematic review. Eur J Cancer. 2010;46(16):2879–2888.
  12. Janson M, Lindholm E, Anderberg B, Haglind E. Randomized trial of health-related quality of life after open and laparoscopic burger for colon cancer. Surg Endosc. 2007;21(5):747–753.
  13. Langenhoff BS, Krabbe PF, Peerenboom L, Wobbes T, Ruers TJ. Quality of life after surgical treatment of colorectal liver metastases. Br J Surg. 2006;93(8):1007–1014.
  14. Pasek M, Dębska G, red. Interdyscyplinarna opieka nad pacjentem z chorobą nowotworową. Kraków: Oficyna Wydawnicza AFM; 2011.
  15. de Walden-Gałuszko K. Psychoonkologia w praktyce klinicznej. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL; 2011.
  16. Krakowiak P, Krzyżanowski D, Modlińska A. Przewlekle chory w domu. Gdańsk: Wydawnictwo Fundacja Lubię Pomagać; 2011.